Czym jest nerwica?

Nerwica jest reakcją obronną organizmu na sytuacje stresowe prowadzące do urazu psychicznego. Jej dominującym objawem, w każdej postaci nerwicy, jest lęk. Stanowi zaburzenie, które utrudnia normalne życie i funkcjonowanie w pracy, szkole, domu. Zachowanie, chociaż czasem bardzo zaburzone, mieści się zazwyczaj w granicach dopuszczalnych norm społecznych. Leczenie nerwicy jest możliwe, jednak często się je zaniedbuje ze względu na błędne zdiagnozowanie problemu.

Objawy nerwica

Objawy nerwicy są to często symptomy, które zdarzają się każdej zdrowej osobie w sytuacji stresu lub lęku. W przypadku zaburzeń nerwicowych ich nasilenie wpływa na funkcjonowanie w normalnym życiu i często istotnie je upośledza. Zaburzenia pojawiające się w sferze emocjonalnej, postrzegania i zachowania najczęściej sprawiają wrażenie nadmiernych reakcji na stres występujących u ludzi zdrowych. Zaburzenia nerwicowe często określa się jako zaburzenia czynnościowe lub funkcjonalne. Wynika to z podkreślenia faktu braku uchwytnych zmian patologicznych w powstawaniu zaburzeń nerwicowych.

Przyczyny nerwicy

Jednak warto podkreślić, że nie każda sytuacja stresowa doprowadza do urazu psychicznego i nie każdy uraz psychiczny prowadzi do nerwicy. Wpływ mają na to zarówno siła i rodzaj urazu, jak i cechy osobowości danej osoby oraz odporność jej układu nerwowego. Stresujący tryb życia, ogólne przemęczenie mogą oddziaływać na tworzenie się zaburzeń nerwicowych. 

Warto także wyjaśnić nazewnictwo tych zaburzeń. Popularnie przyjęte określenie „nerwica”, kiedyś także pojęcie medyczne, obecnie już jako takie nie funkcjonuje. Sam termin „nerwica” jest przez wszystkich zdecydowanie nadużywany. Może wydawać się, że duża część społeczeństwa jest znerwicowana, ale to nie oznacza, że choruje na nerwicę. 
W najnowszych klasyfikacjach zaburzeń psychicznych pojęcie „nerwica” zostało zastąpione innymi terminami diagnostycznymi. W ostatniej międzynarodowej klasyfikacji chorób (ICD-10) to, co wcześniej nazywano „nerwicą”, dziś kategoryzuje się jako: 

• zaburzenia nerwicowe związane ze stresem i występujące pod postacią somatyczną, 

• zespoły behawioralne związane z zaburzeniami fizjologicznymi, 

• reakcja na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne. 

Dla ułatwienia ogólnie mówić będziemy o zaburzeniach nerwicowych. Innym określeniem są także zaburzenia lękowe, ponieważ podstawą nerwicy jest lęk. 

Szacuje się, że nawet 15% chorych, a aż 40% osób leczących się w poradniach zdrowia psychicznego, zgłaszających się do lekarza ogólnego ma zaburzenia nerwicowe. 
Pacjenci z zaburzeniami lękowymi są przeważnie leczeni ambulatoryjnie. W szpitalu leczone powinny być osoby, u których leczenie ambulatoryjne nie przynosi efektów, nasilenie objawów nerwicy jest bardzo duże i utrudnia funkcjonowanie społeczne. 

Bibliografia

Grzywa A. Oblicza psychozy, Czelej, Lublin 2005, ISBN 83-89309-45-9
Krzyżowski J. Natręctwa, obsesje, kompulsje, Medyk, Warszawa 2003, ISBN 83-87340-04-9
Imielski W. Zaburzenia psychiczne i emocjonalne, SCHOLAR, Warszawa 2010, ISBN 978-83-7383-440-8
Kokoszka A. Zaburzenia nerwicowe. Postępowanie w praktyce ogólnolekarskiej, Medycyna Praktyczna, Kraków 2004, ISBN 83-7430-004-3